Fransa, geçen hafta sonu son yılların en ağır şiddet olaylarına sahne olan protestoların ardından bugün ve hafta sonu yeni bir eylem dalgasına hazırlanıyor.
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ise kontrolü yeniden ele alarak asayişi sağlama arayışında.
Dün bu hafta sonu yalnızca sendika gösterilerine izin verileceğini duyuran Macron’un, cuma günü üst düzey bakanların katıldığı savunma konseyini toplaması ve güvenlik birimleriyle bir araya gelmesi bekleniyor.
Elysee Sarayı, savunma konseyi toplantısının ardından daha önce açıklanan sınırlı sokağa çıkma yasaklarına ek olarak yeni tedbirlerin duyurulacağını bildirdi.
Paris ve diğer şehirlerin bazı bölgelerinde uygulanan gece sokağa çıkma yasakları, geçen hafta sonundaki yağma ve kargaşanın ardından sakin geçti.
İçişleri Bakanlığı da güvenlik planını cuma gününün ilerleyen saatlerinde kamuoyuyla paylaşacak.
Polisin geçen haftaki öngörü ve istihbarat zaafına yöneltilen yoğun eleştirilerin ardından, bu hafta sonu sahaya sürülen güvenlik gücü sayısı yaklaşık yüzde 20 artırılacak.
Macron hükümeti, göstericilerin meşru talepleri ile geçen cumartesi günü protestoların gölgesinde baş gösteren yağma, kundaklama ve talan eylemleri arasına belirgin bir sınır çekmeye çalışıyor.
Macron, dün suç eylemlerine karşı en üst düzeyde kararlılık çağrısında bulundu; olaylardan “isyankar” ve “aşırı sol” grupları sorumlu tutarak bu çevrelerin cumhuriyeti yıkmak istediğini savundu.
Aşırı solun önde gelen partisi Boyun Eğmeyen Fransa ise bu suçlamaları geri çevirdi.
Önümüzdeki günlerde kanuna aykırı protestoların yasaklanacağını söyleyen Macron, sendika gibi kuruluşların düzenlediği yürüyüşlere izin verileceğini, ancak güzergahların değiştirilebileceğini belirtti.
Adalet Bakanı Gerald Darmanin ise cumartesi gününden bu yana 2 bin 700 kişinin gözaltına alındığını, yargının benzeri görülmemiş bir hızla hareket ederek yarısı ilk kez suç işleyen 217 kişiyi şimdiden cezaevine gönderdiğini açıkladı.
İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) Avrupa Araştırmacısı Eva Cosse, kalabalıkları dağıtmak için kullanılan silahların çocuklarda ağır yaralanmalara yol açtığı yönündeki haberlerden duyduğu endişeyi dile getirdi.
Cosse, “Hukuk devletinde polis, hem barışçıl protestoların güvenliğini sağlamakla hem de kamuoyunu şiddetten korumakla yükümlüdür” dedi.
Macron, okullardaki koşullara tepki göstererek başlattıkları eylemlerle hayat pahalılığına karşı genel bir öfkeyi ateşleyen lise temsilcilerini bugün ilk kez kabul edecek.
Geçen ay öğretmen açığı ve bakımsız okul binaları gerekçesiyle başlayan lise boykotları, kısa sürede ülke çapına yayılmıştı.
Lise Yenilenmesi (Renouveau Lyceen) temsilcisi Nathanael Combary, AFP’ye yaptığı değerlendirmede görüşmeye ilişkin, “Kendisine okul altyapısının durumunu ve Parcoursup (üniversiteye giriş) sisteminin baştan aşağı yenilenmesi yönündeki taleplerimizi ileteceğiz” dedi.
Liseliler (Les Lyceens) temsilcisi Pierre Sourzat ise görüşmeye şüpheyle yaklaşarak “Bizi dinleyecek, anlıyormuş gibi görünecek, sonunda da hiçbir şey değişmeyecek” diye konuştu.
Fransa’nın ana öğrenci sendikası UNEF, Macron’un temsilcilerle bir araya gelme planına rağmen cumartesi günü için miting çağrısını yineledi ve eylemlerin süreceğini açıkladı.
Sendika duyurusunda, “Macron bu ülkede gösteri hakkını çiğniyor, savunduğunu iddia ettiği cumhuriyet değerlerini hiçe sayıyor” ifadelerine yer verdi.
Ülkenin en büyük işçi konfederasyonlarından CFDT’nin Genel Sekreteri Marylise Leon da yasakların tansiyonu düşürmeyeceğini, hükümetin somut adımlar atması gerektiğini vurguladı.
TF1 televizyonuna konuşan Leon, “Bu tavır ters teper; çünkü sahada büyük bir öfke, ciddiye alınma ve dinlenme talebi var” dedi ve “Hangi protestonun meşru olduğuna karar vermek cumhurbaşkanının yetkisinde değildir” sözlerini ekledi.
Bu süreçte, 2018’de ortaya çıkan Sarı Yelekliler hareketi de bu hafta sonu Paris’in merkezinde yürüyüş düzenlemek için resmi başvuruda bulundu.
Kısıtlamalara ve gözaltılara karşın esnaf, kurumlar ve müzeler hafta sonu olası olaylara karşı önlem alıyor.
Marsilya ve Lyon yerel yönetimleri, cumartesi günü için planlanan tüm gösterilerin yasaklandığını duyurdu.
Marsilya’da yetkililer toplu taşımayı tamamen durdurma kararından geri adım atsa da, Marsilya Ticaret Odası işletmelere cumartesi günü kepenk indirme çağrısı yaptı.
Paris’te ise yürüyüşlere yalnızca Bastille ile Nation meydanları arasındaki güzergahta izin verilecek.
Başkentteki Louvre Müzesi ve Louis Vuitton Vakfı cumartesi günü ziyarete kapalı olacak. Art Basel Paris sanat fuarı da programını erken sonlandırarak hafta sonu kapılarını açmayacağını bildirdi.
Çalışanlar ve öğrenciler bütçe kesintilerini protesto ederken hayat pahalılığına karşı maaş artışı talep ediyor.
Hükümet ise yükselen borçlanma maliyetlerini dizginlemek için harcamaları kısması gerektiğini savunuyor.
Tırmanan enerji giderleri, eriyen hane bütçeleri ve kamu hizmetlerindeki aksamalar hoşnutsuzluğu artırırken, Paris yönetiminin bu talepleri karşılayacak mali manevra alanı oldukça dar.
Şiddet olayları, ülke tarihinin en kritik seçimlerinden birine altı ay kala Fransa’nın uluslararası itibarını zedeliyor; artan borç yükü de piyasaları tedirgin ediyor.
Fransız devlet tahvillerinin Alman tahvillerine kıyasla risk primi perşembe günü son 15 yılın zirvesine çıktı. Kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s’in de cuma akşamı Fransa’nın kredi notuna ilişkin değerlendirmesini açıklaması bekleniyor.
Gerilimli atmosferde, Harris Interactive’in M6 ve RTL için yaptığı son anket, aşırı sağcı lider Marine Le Pen’in yükselişini sürdürdüğünü gösteriyor.
Ankete göre Le Pen, cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turunda yüzde 33 ila 35 arasında oy alarak yarışı açık ara önde götürüyor.
Veriler, aşırı solcu Jean-Luc Melenchon’un ikinci tura kalacağını, ancak Le Pen’in bu turda oyların yaklaşık yüzde 70’ini alarak seçimi rahatça kazanacağını işaret ediyor.
Bu ortamda Le Pen, hafta sonu Orleans kentinde partisi Ulusal Birlik’in (RN) kurultayını toplamaya hazırlanıyor.
Binlerce partilinin katılacağı etkinliğe karşı muhalif grupların da kente doğru yola çıkması, güvenlik güçlerinin çatışma ihtimaline yönelik kaygılarını artırıyor.
Fransa Başbakanı Sebastien Lecornu, bugün Paris’in batısındaki Yvelines bölgesinde düzenlenen silahlı saldırıda bir kişinin yaşamını yitirdiğini, en az dört kişinin yaralandığını ve zanlının yakalandığını açıkladı.
Yvelines’e bağlı Trappes kasabasının Belediye Başkanı Ali Rabeh, BFMTV’ye yaptığı açıklamada, saldırganın araçtan ateş açtığını belirtti.
Saldırganın çevreye rastgele ateş ederek bir katliam hedeflediğini söyleyen Rabeh, yaralılar arasında 12 yaşında bir kız çocuğunun da bulunduğunu aktardı; yakındaki bir kasabada ikamet eden şüphelinin saldırıyı hangi saikle gerçekleştirdiğinin henüz bilinmediğini ekledi.
Başbakan Lecornu, X hesabından yaptığı paylaşımda güvenlik birimlerinin teyakkuzda olduğunu ve terörle mücadele savcılığının süreci takip ettiğini duyurdu.
